ઇ.સ.૧૮૫૭ના સ્વાતંત્ર્ય સંગ્રામનો અંગ્રેજ યોધ્ધો

Published By : B.K.NEWS DAINIK
Published Date : 2019-04-07 09:15:48
Views : 478
Modified Date : 2019-04-07 09:15:48

ઈ.સ.૧૮૫૭માં સૌ પ્રથમ ક્રાંતિની આંધી ઊઠી.
મેરઠની છાવણી તેનું એપી સેન્ટર હતું. આ પ્રથમ સ્વાતંત્ર્ય સંગ્રામમાં જેમ ભારતની જનતાએ ડગલે ને પગલે ભારતીય ક્રાંતિકારીઓને સાથ આપ્યો. એ જ રીતે કેટલાક અંગ્રેજાએ પણ સ્વાતંત્ર્ય પ્રાપ્તિ માટે લડતા ક્રાંતિકારીઓ સાથે ખભેખભો મેળવીને યુધ્ધમાં જાડાયા.
એમાંના એક હતા રિચર્ડ વિલિયમ્સ. રિચર્ડ બ્રિટનમાં જન્મ્યા હતા અને અંગ્રેજ સૈનિક તરીકે ભારત આવ્યા હતા. સન ૧૮૫૭ના સ્વાતંત્ર્ય સંગ્રામના સમયે તેમની નિયુકિત મેરઠની ઘોડેસવાર ટુકડીમાં થઇ હતી. ૧૮૫૭માં મેરઠમાં ક્રાંતિની જવાળા ભભૂકી ઊઠી. ઘોડે સવાર ટુકડીને ક્રાંતિકારી પર ગોળીબાર કરવાનો હુકમ આપવામાં આવ્યો, પરંતુ રિચાર્ડ વિલિયમ્સે આ હુકમ માનવાનો ઇન્કાર કર્યો અને અંગ્રેજ અધિકારી એડ્‌જુટન્ટ ટકરને ગોળી મારી દીધી. અને સ્વતંત્રતા સેનાનીઓ સાથે મળી ગયા. વિલિયમ્સ અંગ્રેજાની સામ્રાજ્યવાદી નીતિઓના વિરોધી હતા.
ક્રાંતિકારીઓ સાથે વિલિયમ્સ દિલ્હી પહોંચ્યા. અને ત્યાં તોપખાનાનું સંચાલન કરી દિલ્હીને સ્વતંત્ર કરાવવામાં મહત્વપૂર્ણ યોગદાન આપ્યું.
નેતૃત્વની ખામી અને વિશ્વાસઘાતને કારણે દિલ્હીનું પતન થયું. ત્યારે રિચર્ડે પોતાની સમજદારીથી હોડીઓમાં યમુના નદીનાં ધસમસતાં પાણીની પરવા કર્યા સિવાય બીજા કિનારે ક્રાંતિકારીઓને ઉતાર્યા. દિલ્હીના પતન પછી રિચર્ડ ક્રાંતિકારીઓને મદદ કરવા અવધ પહોંચ્યા. રુઇયાના રાજા નરપતિસિંહે તેમને રુઇયાગઢના કિલ્લાની જવાબદારી સોંપી.
અંગ્રેજ સેનાએ રુઇયાગઢને ઘેરો ઘાલ્યો. બ્રિગેડિયર એડ્રીયન હોય આ ગઢના દરવાજાને દારૂગોળાથી ઉડાવી દેવાના આદેશ આપવાની તૈયારીમાં હતો ત્યાં તો કિલ્લા ઉપરના એક ઝાડ પર રિચર્ડ વિલિયમ્સે પોતાની બંદૂકમાંથી તેના પર ગોળી છોડી આ એક જ ગોળીથી બ્રિગેડિયર ઢળી પડયો અને એ રીતે બ્રિગેડિયરની ચાલને તેમણે નિષ્ફળ બનાવી સાથે સાથે તેમણે અંગ્રેજી તોપખાનાને પણ નેસ્તનાબુદ કરી દીધું. સન ૧૮૫૮ના ઉત્તરાર્ધમાં અંગ્રેજી સેનાઓ ફરીથી માથુ ઉંચકવા લાગી. પણ રિચર્ડે અંતિમ ક્ષણ સુધી અંગ્રેજાને સાથ ન આપ્યો.
એવું માનવામાં આવે છે કે સ્વાતંત્ર્ય સંગ્રામનો આ ગોરો ક્રાંતિકારી કોઇ સ્થળે અજ્ઞાતવાસમાં ચાલ્યો ગયો. પછીથી તેનું શું થયું એ અંગે ઇતિહાસ મૌન છે.