વૈજ્ઞાનિકોએ બરછટ અનાજની ઉપજ અને ઉપયોગિતામાં વધારો કરવો જોઈએઃ મોદી

Published By : B.K.NEWS DAINIK
Published Date : 2023-03-18 17:14:16
Views : 497
Modified Date : 2023-03-18 17:14:16

નવી દિલ્હી પ્રધાનમંત્રી નરેન્દ્ર મોદીએ શનિવારે વૈજ્ઞાનિકોને જળવાયુ પરિવર્તન અને આહારની સ્થિતિને કારણે થતા રોગોના નિવારણના પગલે શ્રી અન્ના (બરછટ અનાજ)ની ઉપજ અને ઉપયોગ વધારવાના પ્રયાસોને આગળ વધારવાનું આહ્વાન કર્યું છે.

રાજધાની પુસામાં ઇન્ડિયન એગ્રિકલ્ચરલ રિસર્ચ ઇન્સ્ટિટ્યૂટમાં આયોજિત "ગ્લોબલ મિલેટ કોન્ફરન્સ"નું ઉદઘાટન કરતાં મોદીએ કહ્યું હતું કે, જ્યારે વિશ્વ આબોહવામાં પરિવર્તનના પડકારોનો સામનો કરી રહ્યું છે, ત્યારે શ્રી અન્ના પ્રતિકૂળ આબોહવામાં વધુ સારી ઉપજ આપે છે અને ઓછું પાણી આપે છે. બરછટ અનાજ પણ રસાયણો વિના કુદરતી રીતે ઉગાડી શકાય છે. બરછટ અનાજની લણણી અન્ય પાકની તુલનામાં ઝડપથી કરવામાં આવે છે. તેનું નુકસાન પણ ઓછું થાય છે અને સ્વાદમાં રહેલી વિશિષ્ટતા તેને એક ખાસ ઓળખ આપે છે. બરછટ અનાજને ખોરાકનો ભાગ બનાવીને ખાવાની શૈલીથી થતા રોગોને રોકી શકાય છે. આ અનાજમાં ફાઇબરનું પ્રમાણ વધારે હોય છે.

પ્રધાનમંત્રીએ કહ્યું હતું કે, એ ચિંતાનો વિષય છે કે આહારમાં બરછટ અનાજનો હિસ્સો માત્ર પાંચથી છ ટકા છે. તેનો ઉપયોગ વધારવા માટે દર વર્ષે તેનો ઉપયોગ સેટ કરવો પડશે. આ તરફ વૈજ્ઞાનિકોએ ધ્યાન આપવું પડશે. ઘણાં રાજ્યોએ શ્રી અન્નાને જાહેર વિતરણ વ્યવસ્થામાં સામેલ કર્યા છે અને તેને મધ્યાહ્ન ભોજનમાં સામેલ કરી શકાય છે.

તેમણે કહ્યું કે વિશ્વ 'વૈશ્વિક ખાદ્ય સુરક્ષા' વિશે ચિંતિત છે અને બરછટ અનાજ માટે નવી સિસ્ટમ સ્થાપિત કરવાની અને વિશ્વમાં સપ્લાય ચેઇન વિકસાવવાની જરૂર છે.

મોદીએ જણાવ્યું હતું કે, બરછટ અનાજ સદીઓથી ભારતીય જીવનશૈલીનો એક ભાગ છે અને ભારત શ્રી અન્નામાં અગ્રેસર રહ્યું છે. તે આ મામલે દુનિયા સાથે પોતાના અનુભવો શેર કરવા માંગે છે અને દુનિયાથી પણ શીખવા માંગે છે. તેમણે જણાવ્યું હતું કે, ખેડૂતોનું વાતાવરણ, પ્રકૃતિ, સ્વાસ્થ્ય અને આવક બરછટ અનાજ સાથે સંકળાયેલી છે. શ્રી અન્નાએ ઉગેલા અનાજને એક નવી ઓળખ આપી છે, તે સર્વાંગી વિકાસનું માધ્યમ બન્યું છે અને તે ગામ-ગરીબ સાથે જોડાયેલું છે અને નાના ખેડૂતોની સમૃદ્ધિનું પ્રવેશદ્વાર છે. આજે પણ આદિવાસી સમાજની મહેમાનગતિમાં તેનો સમાવેશ થાય છે. તેમણે કહ્યું કે બરછટ અનાજની ખેતી 12-13 રાજ્યોમાં કરવામાં આવે છે અને ઘરેલુ વપરાશ દર મહિને 2-3 કિલો હતો, જે હવે વધીને 14 કિલો થઈ ગયો છે. ઓગણીસ જિલ્લાઓમાં તેનો 'એક જિલ્લો-એક ઉત્પાદન' યોજનામાં સમાવેશ થાય છે.

પ્રધાનમંત્રીએ કહ્યું હતું કે, બરછટ અનાજ નાના ખેડૂતો દ્વારા ઉગાડવામાં આવે છે, જેમની સંખ્યા દેશમાં આશરે 2.5 કરોડ છે. સરકારે આવા ખેડૂતોની કાળજી લીધી છે. શ્રી અન્નાનું બજાર વધશે તો ખેડૂતોની આવક વધશે અને તેનો લાભ ગામડાઓને મળશે. દેશમાં 500થી વધુ શ્રી અન્ના સ્ટાર્ટ-અપની રચના કરવામાં આવી છે અને મહિલાઓ સ્વ-સહાય જૂથો દ્વારા બાજરીની બનાવટો બનાવી રહી છે.

અગાઉ કૃષિ મંત્રી નરેન્દ્રસિંહ તોમરે પ્રધાનમંત્રીને આવકારતા કહ્યું હતું કે, શ્રી મોદી વરસાદ આધારિત ખેતી કરતા નાના ખેડૂતોની તાકાત વધારવા ઇચ્છે છે. મોદીએ આ પ્રસંગને ચિહ્નિત કરવા માટે એક ટપાલ ટિકિટ અને વિશેષ ૭૫ રૂપિયાના સિક્કાનું અનાવરણ પણ કર્યું હતું. આ સંમેલન બે દિવસ સુધી ચાલશે. તેમાં ઘણા દેશોના કૃષિ મંત્રીઓ અને કૃષિ સંબંધિત વિભાગોના મંત્રીઓ ભાગ લઈ રહ્યા છે. શ્રી મોદીએ આ પ્રસંગે એપેડા દ્વારા આયોજિત બરછટ અનાજ પરના પ્રદર્શનનું ઉદઘાટન પણ કર્યું હતું.